KPZ Bijeljina i Privredna jedinica “3. Maj“ Bijeljina – primjer uspješnog poslovanja

Kazneno – popravni zavod Bijeljina jedna je od šest kazneno – popravnih ustanova u Republici Srpskoj. Prema stepenu obezbjeđenja, KPZ je ustanova zatvorenog tipa u kojoj kaznu zatvora izdržavaju zatvorenici muškog pola koji su pravosnažno osuđeni na kaznu zatvora do tri godine, a koji imaju prebivalište na području Bijeljine, opštine Ugljevik, Lopare, Zvornik, Osmaci, Bratunac i Srebrenica.

Milenko Gajić, direktor Kazneno – popravnog zavoda Bijeljina u razgovoru za portal Semberija info podsjeća da u okviru ovog KPZ-a Bijeljina postoje pritvorska jedinica i zatvoreni dio, te dva poluotvorena odjeljenja, POO ,,Golo brdo” i POO ,,Amajlije”.

“Izvršenje kazne zatvora organizovano je u skladu sa Zakonom o izvršenju krivičnih i prekršajnih sankcija RS, a sama svrha izvršenja je sprovođenje pravosnažnih i izvršnih sudskih odluka, zaštita društva od izvršenja krivičnih djela i izdvajanje učinilaca krivičnih dela iz njihove sredine, u cilju njihovog prevaspitavanja i osposobljavanja za život na slobodi, u skladu sa zakonom i društvenim normama”, kaže Gajić, ističući da zaposleni u KPZ Bijeljina vrše obezbjeđenje lica lišenih slobode i sprovode proces njihovog prevaspitanja kroz programe postupanja koji se ogledaju kroz individualni, grupni i frontalni rad.
“Osobe lišene slobode mogu učestvovati i u posebnim programima tretmana koji su usklađeni sa njihovim potrebama, te u kulturno – prosvjetnim i sportskim aktivnostima koje Ustanova obezbjeđuje kroz sportska takmičenja, posjete kulturnim i sportskim događajima. Posebna pažnja se posvećuje vjerskim potrebama zatvorenika koje se ogledaju kroz posjete vjerskih predstavnika, posebnim jelovnikom, prilagođenim vjerskim postovima, te omogućavanju obavljanja vjerskih obreda u posebnim prostorijama u okviru Ustanove. Ovom prilikom posebno želim da istaknem uspješnu saradnju sa predstavnicima sve tri vjerske zajednice koji redovno posjećuju zatvorenike, na osnovu njihovih molbi ili po potrebi, u vrijeme vjerskih praznika”.

Gajić za portal Semberija info kaže da se sa licima lišenim slobode postupa čovječno, uz poštovanje njihovog ličnog dostojanstva, a sve u skladu sa važećim međunarodnim standardima i domaćim zakonima. Zaposleni u KPZ Bijeljina redovno prisustvuju seminarima u organizaciji Vijeća Evrope u BiH, koji se odnose na postupanje sa licima lišenim slobode i sa poštovanjem njihovih ljudskih prava. Takođe, tri zaposlena radnika angažovana su u projektnim timovima Vijeća Evrope kao certifikovani treneri za obuku zavodskog osoblja.​

“U skladu sa Zakonom o izvršenju krivičnih i prekršajnih sankcija RS, Ministarstvo pravde RS vrši redovne i vanredne inspekcijske nadzore nad radom naše ustanove. Možemo se pohvaliti  da su izvještaji inspektora iz Ministarstva pravde pozitivni, bez dodatnih preporuka za postupanje sa licima lišenim slobode. Što se tiče kontrola od strane nezavisnih tijela, imali smo posjete od strane Ombudsmana za ljudska prava u BiH koji  u svojim izvještajima nisu imali primjedbi na rad Ustanove i odnos prema licima lišenim slobode. U 2018. godini nismo imali zloupotrebe pogodnosti van ustanove od strane zatvorenika, što je još jedan od pokazatelja uspješnog provođenja tretmana”, kaže Gajić, naglašavajući da je veoma bitan dio tretmana zatvorenika  njihovo radno angažovanje.

“Zatvorenicima sposobnim za rad, koji su pristali na radno angažovanje, u skladu sa njihovim zdravstvenim i radnim sposobnostima i stečenim znanjima, omogućava se radno angažovanje. Radnom angažovanju se pristupa kao pozitivnom elementu tretmana kojim se zatvorenik podstiče u održavanju i sticanju stručnih znanja i radnog iskustva, osposobljavanja, kao i zadovoljavanju njegovih fizičkih i duševnih potreba. Radno angažovanje ostvaruje se u okviru Privredne jedinice “3. maj”, kao i na poslovima od zajedničkog interesa za život i rad zatvorenika.
Gajić napominje da se obuka za rad i zapošljavanje zatvorenika obavlja u okviru registrovanih djelatnosti privredne jedinice, u skladu sa opštim propisima za svaku pojedinu djelatnost. Zatvorenici, koji rade, imaju pravo na nadoknadu za rad, u skladu sa Pravilnikom o kućnom redu za izdržavanje kazne zatvora. Od nadoknade za rad zatvorenika odvaja se pet odsto nadoknade kao obavezna ušteđevina koja  se čuva na depozitu zatvorenika i koju zatvorneik dobija po isteku kazne, prilikom otpusta iz Ustanove. Sa ostalih 95 odsto nadokande za rad zatvorenik raspolaže tokom izdržavanja kazne zatvora.

Rad – najefikasniji oblik resocijalizacije i prevaspitanja

Polazeći od činjenice da rad predstavlja jedan od najefikasnijih oblika resocijalizacije i prevaspitanja zatvorenika, KPZ Bijeljina posebnu pažnju poklanja radu Privredne jedinice “ 3. Maj” koja posluje o okviru Zavoda, odnosno privredno – instruktorske službe  koja je nosilac radnog angažovanja zatvorenika. Ovim oblikom tretmana zatvorenicima se omogućava da steknu, razviju i održe radne navike i stručna znanja, što može biti od presudnog značaja za uspješnu reintegraciju zatvorenika u društvo nakon izdržane kazne zatvora.

“Po važećoj sistematizaciji, Privrednu jedinicu čine tri odjeljenja: Odjeljenje ekonomije na POO Golo Brdo, Odjeljenje ugostiteljstva na POO Amajlije i Odjeljenje građevinsko – mehaničarske radionice, u okviru koje posluju zatvorenička kantina i čajna kuhinja. Zahvaljujući ozbiljnom i odgovornom radu svih zaposlenih u službi, prethodni period za Privrednu jedinicu “3. maj” bio je jedan od najproduktivnijih od njenog osnivanja”.

Gajić ističe da je sistematskim pristupom, planiranjem rada, te razvijanjem i proširenjem postojećih kapaciteta značajno povećan obim stočarske i ratarske proizvodnje.

“ U 2018. godini udvostručen je broj krmača, tovnih svinja i prasadi, a izgradnjom nove farme, koja je planirana za naredni period, biće omogućena proizvodnja po najsavremenijim standardima. Na farmi ovaca povećano je osnovno stado, i to iz sopstvene proizvodnje, te trenutno broji 60 grla. Početkom 2019. godine u Ministarstvu poljoprivrede, šumarstva i vodoprivrede RS registrovana je farma tovnih pilića, čiji je kapacitet 1.500 komada u jednom turnusu. Značajno je napomenuti da se u prethodnoj godini Privredna jedinica “3. maj” upustila u novi poslovni poduhvat iz oblasti posebne vrste poljoprivrede – pčelarstva. Naime, izvršena je i nabavka 30 pčelinjih društava, sa neophodnom opremom, i to smo registrovali u Ministarstvu poljoprivrede RS I Udruženju pčelara “Semberija”.
Gajić kaže da je, osim stočarstva, evidentno i povećanje obima ratarske i plasteničke proizvodnje. Osim postojeća dva, podignuta su još dva nova plastenika u kojima su zasijani paradajz, krastavca i paprika. Na otvorenom prostoru zasijan je luk i krompir, a na 4,3 hektara obrađene površine zasijan je kukuruz i merkantilni ječam. Ukoliko vremenski uslovi budu povoljni, očekuje se da će i u ovoj sezoni biti ostvareni rekordni prinosi.

“Zatvorenici se radno  angažuju, kako na internim, tako i na radilištima izvan Zavoda. Posebno je značajan rad restorana “Drina” i Građevinsko – mehaničarske radionice, u kojima zatvorenici stiču nova znanja i radna iskustva, te razvijaju radnu discipline. Restoran “Drina” je nabavkom nove opreme za rad i unapređenjem organizacije posla bitno povećao posjećenost, kako na dnevnom nivou, tako i po pitanju iznajmljivanja prostorija za razne prigode. Kada su u pitanju vanjska radilišta, Privredna jedinica “3. maj” ima sklopljene ugovore o radnom angažovanju zatvorenika sa više pravnih lica na teritoriji grada Bijeljina, a neka od njih su: IGM “Drina”, Streljački klub “Panteri”, Pravoslavni manastir “Sveta Petka”. Da bi se obezbijedili što bolji uslovi za rad, u ovoj godini izvršili smo nabavku kompletne HTZ opreme za sve radno angažovane zatvorenike. Uprava je donijela odluku o dodatnom novčanom nagrađivanju onih zatvorenika koji se zalaganjem ističu u radu. Nagrada za rad predstavlja važan elemenat stimulisanja zatvorenika i stvaranja pozitivnog raspoloženja. Efikasnost u radu rezultirali su finansijskom stabilnošću Privredne jedinice, koja kontinuirano niže uspjehe od 2016. godine. Isplaćena su sva dugovanja iz prethodnog perioda, što je omogućilo kvalitetno poslovanje, dalje unapređenje organizacije rada, ulaganje u proširenje proizvodnje, kao i realizaciju vrlo ambicioznih ciljeva iz prethodnog perioda”, kaže na kraju razgovora za portal Semberija info Milenko Gajić, direktor  KPZ Bijeljina.

Izvor: Semberija info (portal Semberskih novina)